Uitstrijkje baarmoederhals

In de praktijk

Indien u een oproep heeft gekregen om een uitstrijkje te laten maken kunt u bellen met de assistente om hiervoor een afspraak te maken. Indien u een voorkeur heeft voor de huisarts, assistente of de huisarts in opleiding dan kunt u dit kenbaar maken. Tijdens het uitstrijkje mag u geen menstruatie hebben, hierdoor wordt de uitslag onbetrouwbaar. Houdt hier s.v.p. rekening mee bij het plannen van de afspraak. De bijgevoegde vragenlijst dient u mee te nemen naar het spreekuur zodat u de vragen samen met de arts / assistente in kunt vullen.
De uitslag krijgt u thuis gestuurd. Bij een afwijkende uitslag probeer ik voordien contact met u op te nemen.

Algemene informatie

Jaarlijks krijgen in Nederland ongeveer 750 vrouwen baarmoederhalskanker. Baarmoederhalskanker komt voor bij vrouwen van alle leeftijden, maar het meest bijvrouwen van 35 tot 50 jaar. Het is een ziekte die zeer langzaam tot ontwikkeling komt. Juist daardoor is het mogelijk om met een uitstrijkje voorstadia van baarmoederhalskanker op te sporen, ook als er nog geen klachten zijn. Bij vroege ontdekking is deze ziekte goed te behandelen, de genezingskansen zijn dan 98%. Aangetoond is dat deelname eens in de 5 jaar voldoende is om afwijkingen op tijd te ontdekken. Deelname aan het onderzoek is dus in uw eigen belang. Vrouwen van 30 tot 60 jaar krijgen daarom eens in de 5 jaar een uitnodiging voor het bevolkingsonderzoek. Zij ontvangen een uitnodiging in het jaar dat ze 30, 35, 40, 45, 50, 55 of 60 jaar worden. Bij het uitstrijkje worden cellen afgenomen van het slijmvlies op de grens van de baarmoederhals en de baarmoedermond. Het uitstrijkje wordt gemaakt door de huisarts en vervolgens opgestuurd naar het laboratorium. In het laboratorium wordt gekeken of deze cellen afwijken van normale cellen. Na twee weken ontvangt de huisarts de uitslag.

Niet deelnemen

Bij zwangerschap wordt geadviseerd het uitstrijkje uit te stellen tot een half jaar na de zwangerschap. Een uitstrijkje dient ook altijd te worden uitgesteld tot na de menstruatie. Het is niet nodig een uitstrijkje te laten maken als de baarmoedermond is verwijderd, of als minder dan een jaar geleden nog een uitstrijkje met een normale uitslag gemaakt is, tenzij u klachten heeft.

Klachten

Vrouwen die trouw meedoen aan het bevolkingsonderzoek lopen minder kans om baarmoederhalskanker te ontwikkelen. Toch is het goed om bij tussentijdse klachten als ongewone afscheiding of bloedingen tijdens of vlak na de geslachtsgemeenschap, tussen twee perioden van ongesteldheid in of bij vrouwen die de overgang al hebben gehad altijd naar uw huisarts te gaan.

Wat is de baarmoederhals?

Baarmoederhalskanker is kanker van de baarmoederhals of cervix - het onderste gedeelte van de baarmoeder dat is verbonden met de vagina. De baarmoederhals ondergaat veranderingen gedurende het leven van de vrouw (puberteit, zwangerschap, menopauze, enz.).Het buitenste deel van de baarmoederhals, ook wel de baarmoedermond genoemd, en het binnenste deel van de baarmoederhals zijn door middel van een kwetsbaar gebied met elkaar verbonden. In dit overgangsgebied ontstaat meestal baarmoederhalskanker.

Wat is de oorzaak van baarmoederhalskanker?

In tegenstelling tot vele andere vormen van kanker is baarmoederhalskanker niet erfelijk. Baarmoederhalskanker wordt altijd veroorzaakt door een virus. Dit virus wordt het humaan papillomavirus genoemd. Sommige typen van dit virus zijn in staat om de normale cellen van de baarmoederhals te veranderen in afwijkende cellen. Deze afwijkende cellen kunnen zich dan, in een beperkt aantal gevallen, ontwikkelen tot kankercellen van de baarmoederhals. Het virus bestaat uit veel verschillende typen. De meeste zijn onschadelijk, echter sommige typen van dit virus kunnen ernstige gevolgen hebben, zoals die typen die baarmoederhalskanker kunnen veroorzaken.

Hoe veroorzaakt het humaan papillomavirus baarmoederhalskanker?

Wanneer een vrouw geinfecteerd raakt met bepaalde typen van het humaan papillomavirus en haar lichaam is niet in staat om het virus te verwijderen, zullen normale cellen van de baarmoederhals veranderen in afwijkende cellen. Als deze afwijkende cellen niet op tijd ontdekt worden, zullen deze cellen zich ontwikkelen tot kankercellen. De ontwikkeling hiervan duurt meestal een aantal jaren, maar in zeldzame gevallen kan dit in een kortere tijd plaats vinden.

Op welke leeftijd komt baarmoederhalskanker vaak voor?

Terwijl bij de meeste vrouwen baarmoederhalskanker wordt geconstateerd in de leeftijd van 30 jaar en ouder, zijn velen van hen vele jaren eerder geinfecteerd met het humaan papillomavirus, waarschijnlijk toen ze jongvolwassen waren.

Meer informatie?

Voor meer informatie kunt u terecht op de site van de GGD Groningen.